Debaty sejmoweXVI Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie realizacji ˝edukacji dla przedsiębiorczości˝

   Szanowny Panie Marszałku! W nawiązaniu do pisma pana marszałka z dnia 26 maja 2000 r. przesyłam odpowiedź na interpelację pana posła Jana Kulasa, dotyczącą realizacji ˝edukacji dla przedsiębiorczości˝.    Ministerstwo Edukacji Narodowej podejmuje szereg działań na rzecz upowszechniania wiedzy w zakresie przedsiębiorczości, zarówno w odniesieniu do obecnego systemu szkolnego, jak i projektowanych zmian. Realizacja zadań obejmuje szkoły młodzieżowe i szkoły dla dorosłych. Poniżej przedstawiam niektóre z nich.    W gimnazjum do przedmiotu ˝wiedza o społeczeństwie˝ wprowadzono jako jeden z modułów wychowanie do aktywnego udziału w życiu gospodarczym. Treści tego modułu to m.in.: elementarne pojęcia ekonomiczne z zakresu gospodarki rynkowej, przedsiębiorca i przedsiębiorczość, przykłady procedur obowiązujących w ubieganiu się o pracę lub rozpoczynaniu działalności gospodarczej. Ponadto w kwietniu bieżącego roku ministerstwo przygotowało i wysłało do wszystkich gimnazjów materiał dydaktyczno-metodyczny dla nauczycieli realizujących wymieniony moduł pt. ˝Orientacja szkolna i zawodowa w gimnazjum. Rola nauczyciela˝ wraz z przewodnikami dla ucznia i nauczyciela pt. ˝Zaplanuj karierę˝. Przygotowywany jest też program pt. ˝Bank w szkole˝, który w sposób przystępny i pobudzający aktywność uczniów gimnazjum przybliży zagadnienia z zakresu zarządzania finansami.    Dotychczas opracowano i opublikowano podstawę programową kształcenia ogólnego dla szkół ponadpodstawowych na podbudowie programowej szkoły podstawowej, w której zawarto treści nauczania dotyczące gospodarki rynkowej i przedsiębiorczości, w ramach przedmiotu ˝wiedza o społeczeństwie˝. Treści te są realizowane we wszystkich liceach ogólnokształcących (objętych jest ok. 185 000 uczniów). Dla wymienionej wyżej ścieżki edukacyjnej przygotowano ofertę programową ˝Przygotowanie do wejścia na rynek pracy˝, obejmującą m.in. kształtowanie kariery zawodowej.    W opracowywanych podstawach programowych kształcenia w poszczególnych zawodach uwzględniona jest podstawowa wiedza i umiejętności ekonomiczne oraz umiejętności funkcjonowania na rynku pracy, a do ramowych planów nauczania wszystkich typów szkół prowadzących kształcenie zawodowe wprowadzono przedmiot ˝zarys wiedzy o gospodarce˝ lub ˝zarys gospodarki rynkowej˝. W odniesieniu do wymienionych przedmiotów znowelizowano i zaktualizowano programy nauczania, w szczególności w zakresie kształtowania własnej kariery zawodowej. Jednocześnie przewidujemy zmianę rozporządzenia w sprawie ramowych planów nauczania, polegającą na ujednoliceniu nazewnictwa i wprowadzeniu od września 2001 r. jednolitych zajęć edukacyjnych o nazwie ˝przedsiębiorczość˝, które zgodnie z założeniami reformy szkolnictwa ponadgimnazjalnego będą uwzględnione we wszystkich typach szkół.    Jednocześnie opracowano i zatwierdzono modułowe programy nauczania dla 47 zawodów, zawierające treści z zakresu wiedzy o gospodarce, przedsiębiorczości itp., a w ramach programu MOVE opracowano program ˝wprowadzenie do świata pracy˝, który realizowany jest w ponad 100 szkołach (objętych jest 8328 uczniów). Kształcenie w zakresie przedsiębiorczości i innowacyjności prowadzone jest także w liceum technicznym (ponad 200 szkół w ubiegłym roku szkolnym i ponad 6000 absolwentów, w bieżącym roku szkolnym ponad 450 szkół) w ciągu 4 lat nauki poprzez realizację bloku tematycznego - przedsiębiorczość.    MEN wspiera także wiele programów stymulujących aktywność uczniów związaną z funkcjonowaniem w gospodarce rynkowej, w tym promujących mikroprzedsiębiorstwa prowadzone przez młodzież. Ponadto wspiera wiele inicjatyw fundacji gospodarczych, wydawnictw ekonomicznych i technicznych w regionach bądź ogólnopolskich, jak np.: wydawanie pisma dla młodzieży szkół podstawowych i gimnazjalnych pt. ˝Małe Życie Gospodarcze˝ czy ogólnopolski konkurs ˝Technik˝, organizowany przez redakcję ˝Przeglądu Technicznego˝ i ˝Telewizję Edukacyjną˝. W roku szkolnym 1999/2000 organizowana jest dla uczniów szkół średnich Ogólnopolska Olimpiada Wiedzy Ekonomicznej, Turniej Młodych Mistrzów Techniki oraz Turniej Wiedzy o Wynalazczości.    Ponadto z inicjatywy kuratorów oświaty w niektórych województwach wprowadzone zostały do szkół zajęcia o charakterze przygotowania do wejścia na rynek pracy:    - ˝start zawodowy młodzieży˝ - program realizowany w 80 szkołach (objętych jest 6563 uczniów),    - ˝autopromocja˝ - program realizowany w 50 szkołach (objętych jest 3800 uczniów),    - ˝moduł - kreowanie ról na rynku pracy˝ - realizowany w 2 szkołach (132 uczniów),    - ˝przedsiębiorczość˝ (wcześniejsza nazwa ˝ja i mój sukces zawodowy˝),    - inne, takie jak: obsługa komputera, komunikacja interpersonalna, wprowadzenie do działalności gospodarczej, zarządzanie firmą, kultura zawodu, podstawy psychologii pracy, ekonomika przedsiębiorstw, podstawy organizacji pracy zawodowej, przygotowanie do wejścia na rynek pracy, realizowane są w 16 szkołach (1385 uczniów),    - program ˝młodzi przedsiębiorcy˝ lub ˝przedsiębiorczość˝, przygotowujący młodzież także do zakładania i prowadzenia własnej firmy; programem tym objęto 3694 uczniów.    Dla nauczycieli natomiast opracowano i rozpoczęto realizację projektu edukacyjnego ˝przedsiębiorczość˝, którego celem jest przygotowanie nauczycieli do prowadzenia zajęć edukacyjnych z tego zakresu. Do końca bieżącego roku planuje się przeszkolenie ok. 400 nauczycieli.    Niezależnie od przedstawionych działań ministerstwo popularyzuje przedsiębiorczość wśród młodzieży w środkach masowego przekazu. Przygotowywany jest cykl programów telewizyjnych promujących modelowe rozwiązania w zakresie prowadzenia zajęć z przedsiębiorczości w wybranych szkołach i placówkach edukacyjnych, a także we współpracy z TVP cykl programów promujących mikroprzedsiębiorstwa prowadzone przez młodzież.    Ministerstwo Edukacji Narodowej, realizując zadania edukacyjne z zakresu przedsiębiorczości, współpracuje z poszczególnymi resortami, tak w aspekcie merytorycznym, jak i finansowym, co znajduje swoje odzwierciedlenie w różnych programach rządowych, np. ˝Kierunki działań rządu wobec małych i średnich przedsiębiorstw do 2002 r.˝, ˝Narodowa strategia wzrostu zatrudnienia i rozwoju zasobów ludzkich w latach 2000-2006˝, ˝Zwiększenie innowacyjności gospodarki w Polsce do 2006 r.˝.    Przedstawiając powyższe, wyrażam przekonanie, że edukacja dla przedsiębiorczości stanie się trwałym elementem kształcenia na wszystkich poziomach kształcenia szkolnego i ustawicznego oraz przyczyni się do wykształcenia kadr zdolnych sprostać wymaganiom krajowego i europejskiego rynku pracy. W projektowaniu i realizacji edukacji dla przedsiębiorczości ministerstwo stara się wykorzystywać różne doświadczenia krajów europejskich, odpowiadające polskim potrzebom i warunkom.    Z poważaniem    Podsekretarz stanu    Wojciech Książek    Warszawa, dnia 14 czerwca 2000 r.